Nieuws archief - Mei 2008

Lezing architect De Zwarte Hond in Alphen
Gemeente Utrecht akkoord met voorlopig ontwerp Stadskantoor
Dagen van Roombeek in Enschede
Boeken architectenbureau Cepezed genomineerd voor internationale prijs
Tentoonstelling "NL28 Olympisch vuur" in het Architectuurinstituut
Dag van de Bouw op 31 mei
EEA Architects wint competitie afvalverwerkingscentrale in Roskilde, Denemarken
Rem Koolhaas op lijst invloedrijke personen Time
Architectuurjaarboek 2007>08 in het teken van hergebruik

Lezing architect De Zwarte Hond in Alphen

DEN HAAG - CAS Alphen, het Centrum voor Architectuur en Stedebouw Alphen aan den Rijn, organiseert op donderdag 5 juni een lezing van De Zwarte Hond. Architect Willem Hein Schenk zal vertellen over de werkwijze van zijn bureau, met als specifieke voorbeelden het binnenstedelijke ontwikkelingsgebied Nieuwe Sloot en de kantoor- en woongebouwen aan het Raoul Wallenbergplein in Alphen aan den Rijn. Dit gebeurt in het kader van het CAS-jaarthema "Duidelijk Alphen: zoektocht naar de identiteit van de stad".

De omgeving van het Raoul Wallenbergplein is de afgelopen jaren ingrijpend veranderd. De ontwikkelingen in het Stadshart van Alphen zorgden voor een stevige bebouwing rondom het plein. Het Stadhuis en het kantoor van La Gro advocaten (overigens beide met CAS te bezoeken tijdens de dag van de architectuur op 21 juni) zijn hier voorbeelden van. Het grote kantoorgebouw van Wereldhave, waar onder andere de Kamer van Koophandel is gevestigd, is een beeldbepalend element. De appartementen langs de Laan der Continenten zijn eveneens onderdeel van deze bebouwing. De Zwarte Hond tekende voor beide ontwerpen.

In het gebied Nieuwe Sloot gaat de komende jaren veel veranderen. Inmiddels zijn het politiebureau en het nieuwe Scala-college opgeleverd, en worden andere delen van het gebied ontwikkeld. Hiermee wordt een nieuw woonmilieu aan Alphen toegevoegd, en wordt tegemoet gekomen aan de aanhoudende vraag naar woningen van goede kwlaiteit, het liefst in een leuke omgeving met voldoende voorzieningen. In deelgebied Park gaat Wonen Centraal ongeveer 300 woningen bouwen in een parkachtige omgeving. Bij deze ontwikkeling is veel aandacht voor de openbare ruimte, de uitstraling van het gebied, het bieden van voorzieningen in een woonservicezone. Het gebied wordt voor een groot deel heringericht en een stuk aantrekkelijker gemaakt.

Tijdens deze lezing neemt Willem Hein Schenk van Architectenbureau Zwarte Hond de bezoeker mee naar de visie achter de verschillende ontwikkelingen. Hij gaat in op het stedenbouwkundig ontwerp, de kwaliteiten van de gebieden en gebouwen en de toegevoegde waarde voor Alphen aan den Rijn. Ook vertelt hij meer over hoe een dergelijk ontwikkelingstraject in zijn werk gaat. Deze lezing is interessant voor iedereen die een kijkje in de keuken van een architectenbureau wil nemen, die geïnteresseerd is in de ontwikkeling van Alphen tot volwaardige stad, en die benieuwd is hoe een dergelijke grote binnenstedelijke ontwikkeling in zijn werk gaat.

CAS Alphen is het Centrum voor Stedebouw en Architectuur in Alphen. CAS Alphen daagt uit, prikkelt, verrast, verleidt en verwondert. De doelstelling is bij een breed publiek belangstelling, kennis en discussie over architectuur en stedenbouw te stimuleren. Hiertoe organiseert CAS Alphen een breed scala aan lezingen, workshops, discussies en andere vormen van interactie. Thema van 2008 is "Duidelijk Alphen": zoektocht naar de identiteit van de stad?.

Het gebouw aan het Wallenbergplein en het ontwerp voor Nieuwe Sloot. Foto's CAS Alphen.

Gemeente Utrecht akkoord met voorlopig ontwerp Stadskantoor

DEN HAAG - Op maandag 26 mei is het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Utrecht akkoord gegaan met het voorlopig ontwerp voor het Stadskantoor Utrecht. Het nieuwe stadskantoor voor de gemeente Utrecht wordt ontworpen door Dirk Jan Postel van Kraaijvanger Urbis met Christian Müller.

Het nieuwe stadskantoor voor de gemeente Utrecht komt te liggen op een veelbelovende, maar uiterst complexe locatie, namelijk aansluitend op de nieuwe OV-terminal van Utrecht Centraal. Het stadskantoor zal 65.000 m² beslaan, met een open publiekshal over meerdere niveaus van circa 5.500 m². Het ontwerp bestaat uit een stapeling van meerdere gebouwtypen, waardoor elke verdieping verschillend is. Zo wordt de schaal beheerst en heeft iedere vloer steeds wisselende functionele mogelijkheden en daglicht.

Het Stadskantoor Utrecht biedt onderdak aan elf gemeentelijke diensten en aan de leden van het college. Bijna alle gemeentelijke loketten komen in de centrale hal. Bewoners kunnen zo op een centraal punt hun rijbewijs of paspoort verlengen, een bouwvergunning of subsidie aanvragen, maar ook bijvoorbeeld vaccinaties halen.

Wethouder Harm Janssen: "Ik vind het een prachtig herkenbaar gebouw dat goed past in de omgeving. Op een centrale plek in het centrum die goed bereikbaar is. Omdat bijna alle gemeentelijke loketten hier samenkomen, kunnen mensen uit de stad straks nog beter geholpen worden." In de nu volgende fase werken Dirk Jan Postel en Christian Müller hun ontwerp uit tot een definitief ontwerp. Dirk Jan Postel: "Voor ons is dit een enorme uitdaging: een groot complex toch transparant en herkenbaar maken; een combinatie vinden van bijzondere architectuur, een hoog comfort en een goede sfeer."

De start van de bouw voor het nieuwe stadskantoor is naar verwachting medio 2009, de oplevering eind 2011.

Maquette en montage van het ontwerp van Kraaijvanger Urbis.

Dagen van Roombeek in Enschede

DEN HAAG - De wijk Roombeek in Enschede staat op donderdag 19, vrijdag 20 en zaterdag 21 juni volledig in het teken van stedenbouw en architectuur. De wijk die in mei 2000 door de vuurwerkramp werd getroffen, is weer bijna helemaal opgebouwd. Het is een wijk geworden met de kenmerken kunst, cultuur en architectuur. Onder de titel "Dagen van Roombeek - a city recreates itself" is een driedaags programma samengesteld. Op donderdag en vrijdag zullen tijdens verschillende bijeenkomsten en een congres vooral stedenbouwkundige aspecten en architectuur voor professionals besproken en bediscussieerd worden. Zaterdag kan het geïnteresseerde publiek de bijzondere architectuur van de wijk komen bekijken. Het evenement wordt georganiseerd door de gemeente Enschede, Architectuurcentrum Twente en Medialab Enschede.

Op de eerste dag staat Stedenbouwkundige Pi de Bruijn, de bedenker van het nieuwe Roombeek, centraal. Tijdens een interessante middag met lezingen van Carel Weeber, Yoeri Albrecht, Peter Kuenzli en natuurlijk Pi de Bruijn zelf, wordt tevens het eerste exemplaar van een boek over hem en Roombeek overhandigd. Ook wordt een expositie over de relatie tussen mediakunst en stedenbouw geopend. De dag wordt afgesloten met de "Nacht van Pi".

Charles Landry zal tijdens het congres op vrijdag acte de présence geven. De Brit geeft al jaren advies aan tientallen steden en schreef enkele boeken zoals The Art of City Making. Hij is een internationale kenner op het gebied van stadsontwikkeling. Verder zullen de toonaangevende sprekers Bjarne Mastenbroek van SeARCH Architecten en Kristian Koreman van bureau ZUS maken het ochtendprogramma compleet. 's Middags wordt een bezoek gebracht voorzieningencluster Prismare, cultuurcomplex Het Rozendaal, zorgcluster De Eekenhof en het Balengebouw.

Op de laatste dag is de wijk opengesteld voor alle geïnteresseerden in stedenbouw en architectuur. Naast alle projecten kunnen de huizen in de wijk van buiten en binnen bekeken worden. De wijk kent vele architecturale hoogstandjes. De wijk won in 2007 de Gouden Piramide 2007, een Rijksprijs voor inspirerend opdrachtgeverschap. Daarnaast is in de nieuwe tentoonstellingsruimte 21rozendaal-actuele kunst de tentoonstelling van Pjotr Müller te zien. Hier geeft de beeldhouwer zijn reactie op de architectuur in Roombeek in de vorm van 900 m² sloophout. Tegelijkertijd staan in het Rijksmuseum Twenthe zijn beelden.

Boeken architectenbureau Cepezed genomineerd voor internationale prijs

DEN HAAG - De boekenset The work of cepezed is genomineerd voor de prestigieuze RIBA International Book Awards 2008. De RIBA Book Awards worden jaarlijks uitgereikt voor nieuwe architectuuruitgaven van uitmuntende kwaliteit en zijn een initiatief van het Royal Institute of British Architects. De prijzen onderstrepen het belang van de bijdrage die architectuurboeken leveren aan de totstandkoming en transformatie van gebouwen en het hedendaagse landschap.

The work of cepezed bestaat uit een catalogus met een breed overzicht van cepezeds oeuvre en de monografie Prototypes met negen essays en uitgebreide projectbeschrijvingen die de filosofie en werkwijze van het Delftse architectenbureau uiteenzetten. De dubbele uitgave is genomineerd in de categorie Architectural Practice, waarin boeken worden onderscheiden die treffend laten zien hoe succesvol met de verschillende aspecten van de dagelijkse architectenpraktijk kan worden omgegaan. Belangrijk hierbij is een multidisciplinaire benadering, die een evenwicht vindt tussen de uiteenlopende eisen die aan projecten worden gesteld, zoals sociale, economische en duurzaamheidseisen.

De jury voor de categorie Architectural Practice bestaat dit jaar uit Dikkie Scipio (Senior Partner bij Claus en Kaan Architecten), Paul Crosby (David Chipperfield Architects), Kathy Thurman (Chartered Architectural Technologist), John Halton (John Halton Design Ltd) en Adrian Williamson (partner of WM Design LLP). The work of cepezed is genomineerd samen met elf andere belangrijke architectuuruitgaven uit het afgelopen jaar als Foster 40 door David Jenkins, Sustainable Design door Daniel Williams en Strange Details door Michael Cadwell. Andere categorieën waarin prijzen worden uitgereikt zijn architectuur, constructie en interieurontwerp. De winnaars van de RIBA Book Awards 2008 worden woensdag 28 mei bekendgemaakt tijdens een bijeenkomst in Londen.

Enkele beelden uit het boek Prototypen. Afbeeldingen door Uitgeverij 010 / architectenbureau Cepezed.

Tentoonstelling "NL28 Olympisch vuur" in het Architectuurinstituut

DEN HAAG - Een hele zomer lang fantaseert en speculeert het Nederlands Architectuurinstituut (NAi) over sport en ruimte, water en energie, landschap en infrastructuur in een tentoonstelling over de toekomst van Nederland: "NL28 Olympisch vuur". Staatssecretaris Bussemaker van Volksgezondheid, Welzijn en Sport geeft zaterdagmiddag 31 mei om 15.30 uur de aftrap voor deze Olympische tentoonstelling. Turntalenten Herre Zonderland en Arjan Butter geven die middag een demonstratie in de zaal. "NL28 Olympisch vuur" is tot en met 21 september te zien in het NAi.

In 2005 lanceerde NOC*NSF een werkgroep met vertegenwoordigers uit de sport, overheid, bedrijfsleven en wetenschap om een Olympisch sportklimaat te realiseren. Een goed sportklimaat kan leiden tot een kandidaatstelling van Nederland voor de Olympische en Paralympische Spelen van 2028. Het NAi speelt met "NL28 Olympisch vuur" in op deze gedachte en presenteert de plannen, studies en toekomstscenario's voor Nederland anno 2028.

De Olympische Spelen hebben betekenis op vele fronten: sport, economie, citymarketing, stadsontwikkeling, en zelfs regionale en landelijke ontwikkeling. Het kan de identiteit van een land versterken en grote planologische problemen agenderen of oplossen. Denk aan de verbetering van infrastructuur en de bouw van stadions, hotels en topsportaccommodatie, maar ook aan de aanleg van sportfaciliteiten in de stad, zoals de voetbal- en basketbalvelden. Stel dat Nederland in 2028 de Spelen organiseert, wat zou dat dan betekenen voor de bestaande ruimte van ons land?

Studenten van de Academie van Bouwkunst Rotterdam en het Berlage Instituut onderzochten in samenwerking met het Rotterdamse architectenbureau MVRDV gedurende twee jaar de haalbaarheid en de ruimtelijke kansen voor Nederland. Daaraan koppelden zij thema's als klimaatverandering, waterhuishouding en energiewinning op diverse manieren aan oplossingen voor stadions, infrastructuur en atletenhuisvesting. De studies resulteerden in verschillende scenario's voor Olympische Spelen in Nederland in 2028, en in inventieve ontwerpen voor stadions van de toekomst. Het NAi presenteert de resultaten van de onderzoeken met film en animaties en toont de maquettes van de stadions van de toekomst in een in de zaal gebouwde arena die plaats biedt aan 150 bezoekers.

Een historische tijdlijn van bijna 100 meter lang geeft een indruk van de impact die de Spelen hebben gehad op eerdere gaststeden als Montreal, Los Angeles, Sydney en Beijing. Dit overzicht geeft de ontwikkeling weer van de Olympische Spelen in logo's, affiches, medailles, stadions, en Olympische dorpen door de tijd heen. 1928 is een bijzonder jaar, toen werden de Olympische Spelen georganiseerd in Amsterdam. Het NAi beheert het archief van architect Jan Wils, de ontwerper van het Olympisch stadion en toont in de tentoonstelling de schetsen, bouwtekeningen en foto's. De liefhebber van Olympische memorabilia kan in de tentoonstelling zijn hart ophalen. Het NAi toont stukken uit de collectie van de heer Treurniet, die in het bezit is van een verzameling van 2200 voorwerpen die te maken hebben met de Olympische Spelen in Amsterdam in 1928. Hoogtepunt uit zijn collectie is het officiële affiche van de Spelen in 1928 van de hand van Jos Rovers. Het origineel wordt in de tentoonstelling geëxposeerd.

Rondom de tentoonstellingsperiode zijn er verschillende activiteiten. Zondag 1 juni om 15.00 uur draait in het NAi de film Bird's Nest, Herzog & de Meuron in China van Christoph Schaub en Michael Schindhelm, over de bouw van het nationaal stadion voor de Olympische Spelen in Beijing met aansluitend een debat en donderdag 5 juni is er de lezing "Learning from Londen" van Ricky Burdett. Burdett is hoofdadviseur van het stedenbouwkundig ontwerp van London 2012. Tijdens de Parade (11 t/m 22 juni) speelt toneelgroep Donatella Civile dagelijks in Zaal 1 de theatermonoloog "De hand van God", over voetballer Maradonna. In augustus organiseert het NAi in samenwerking met NRC rondom een aantal finalewedstrijden een lezingenserie waarin sport en architectuur samen komen en in september is een afsluitend symposium rondom 2028 met omder andere architect Winy Maas als spreker. De data voor deze activiteiten zijn nog niet bekend.

Bij de tentoonstelling verschijnt de publicatie "NL28 Olympisch vuur". In het boek geven omder andere Riek Bakker, Jet Bussemaker, Rudolf Das, Carolien Gehrels, Job Cohen, Anton Geesink, Ivo Opstelten en Dirk Sijmons hun visie op Olympische Spelen in 2028. Het boek wordt uitgegeven door NAi Uitgevers en kost 29,50 euro.

Drie toekomstscenario's voor de Olympische Spelen van 2028. Vlnr. Island Games door Kuniyoshi Katsu, Dish Games een ontwerp van Michiel Raats, Froukje van de Klundert en Lukas Narutis en NS Games van Alejandro Martinez, German Ramirez, Eun-Kyung Lee en Seung-Jong Hong.

Dag van de Bouw op 31 mei

DEN HAAG - Op zaterdag 31 mei is het de Dag van de Bouw. Aannemers stellen deze dag door heel Nederland zo'n 240 bouwplaatsen open voor het publiek. De Dag is georganiseerd door Bouwend Nederland.

Er zijn een groot aantal bouwplaatsen opengesteld. Infrastructuurprojecten als de NoordZuid lijn in Amsterdam, de Hubertustunnel te Den Haag, metrostation CS in Rotterdam en het verdiepte spoor te Almelo zijn te bezichtigen. Een selectie van bijzondere gebouwen in aan- of verbouw: de Hermitage (Hans van Heeswijk architecten) en het Stedelijk Museum (Benthem Crouwel), beiden in Amsterdam, het Dresselhuyspaviljoen van Zonnestraal in Hilversum, New Babylon in Den Haag (Meyer en Van Schooten) en Casa Confetti op de Uithof te Utrecht (Architectenbureau Marlies Rohmer). Een volledig overzicht is te vinden op onderstaande website.

EEA Architects wint competitie afvalverwerkingscentrale in Roskilde, Denemarken

DEN HAAG - Erick van Egeraat heeft vandaag de internationale competitie gewonnen voor het ontwerp van Incineration Line 6, een nieuwe afvalverwerkingscentrale in Roskilde, Denemarken. (EEA) Erick van Egeraat associated architects won de competitie van NL Architects, Cubo Arkitekter, Holm & Grut Arkitekter, SITE Arkitekter en Arkitektfirmaet C.F. Møller.

Met zijn eigenzinnige vorm doet het ontwerp denken aan de vuilverbrandingsoven Twence in Hengelo van architect Maurice Nio uit 1997, een ontwerp met gevouwen dak en een geïntegreerde schoorsteen. Het ontwerp van (EEA) Erick van Egeraat associated architects zal 's nachts echter worden getransformeerd in een gloeiend baken. Een paar minuten per uur groeit een vonk geleidelijk uit tot een laaiende vlammenzee welke het hele gebouw in zich opneemt. Nadat dit metaforische vuur dooft, valt het gebouw terug in een staat van als ware het een gloeiende kool.

Om te voldoen aan de technische voorwaarden voor ventilatie, wind en waterdichtheid, bestaat de gevel uit twee lagen. De binnenste laag heeft alle benodigde openingen voor daglicht en luchtcirculatie in zich. Dit schept een ontwerpvrijheid voor de buitenste laag voor wat betreft het perforatie patroon. Het ontwerp is gebaseerd op standaard, kant-en-klare producten en simpele constructieve details. In 2013 moet de oven zowel elektriciteit als warmte voor het Roskilde district gaan produceren.

Erick van Egeraat zegt zelf over het ontwerp: "Ik wil 'Incineration Line 6' betrekken in een dialoog met haar historische en industriële omgeving. De vormgeving dicht bij de grond weerspiegelt de hoekige fabrieksdaken uit de directe omgeving. Daarna laten we het gebouw cumuleren tot een 100 meter hoge spits. Deze spits toont respect voor het bestaande historische icoon, de Kathedraal van Roskilde, met haar markante torenspitsen, de warme baksteen en het steenpalet."

Een dag en nachtimpressie van Incineration Line 6. © EEA Architects.

Rem Koolhaas op lijst invloedrijke personen Time

DEN HAAG - Rem Koolhaas staat op de Time-lijst van 100 meest invloedrijkste personen ter wereld. Hij is een van de twee Nederlanders op deze lijst, de ander is Eurocommissaris Neelie Kroes.

Koolhaas is de enige architect op de lijst, waarop ook ondermeer George Clooney, George W. Bush, Steve Jobs en de Dalai Lama staan. De oprichter van het Office for Metropolitan Architecture werd overigens in 2006 al genoemd in de door TIME Magazine samengestelde lijst "60 Years of Heroes".

Architectuurjaarboek 2007>08 in het teken van hergebruik

DEN HAAG - Vorige week is het nieuwe Architectuurjaarboek 2007>08 verschenen. Deze editie kent de gebruikelijke opzet. Naast 31 projectbeschrijvingen en vier essays bevat het een selectie van nieuwsitems uit het afgelopen jaar zoals het Ecohuis in Steenwijk en de sloop van de Zwarte Madonna in Den Haag. Dit jaar is het Jaarboek voor de derde en laatste keer samengesteld door Daan Bakker, Allard Jolles, Michelle Provoost en Cor Wagenaar. Ze zullen volgend jaar worden opgevolgd door JaapJan Berg, Anne Luijten, Samir Bantal en Kees van der Hoeven.

Deze editie staat voor een groot deel in het teken van herontwikkeling en renovatie. Op de cover prijkt de NDSM-atelierstad, een door Dynamo architecten ontworpen raamwerk waarbinnen culturele ondernemingen een eigen werkplek kunnen bouwen in een bestaande loods. Twee van de vier essays, Enter Utopia? en Stedelijke vernieuwing, gaan voor een groot deel over dit onderwerp. Twaalf van de door 31 door de redactie geselecteerde projecten zijn aanpassingen en/of toevoegingen aan bestaande bouwwerken. Deze projecten varieeren van een kantoorgebouw op een voormalige kraanbaan in de Amsterdamse haven tot de verbouwingen van een woon- en winkelgebouw tot bibliotheek.

De 31 projecten geven een veelzijdig beeld van de Nederlandse bouwproductie van afgelopen jaar. Een haast onopvallende renovatie van portiekwoningen in Rotterdam van Henk van Schagen en de verbouwing van het Wallisblok door Hulshof architecten in Rotterdam West worden getoond naast in het oog springende gebouwen van sterarchitecten als MVRDV en Neutelings Riedijk. Een opvallende afwezige is het Agoratheater te Lelystad van UN Studio. Dit feloranje cultuurgebouw wordt in de tekst over stedelijke vernieuwing wel "hét icoon van 2007" genoemd, maar wordt gek genoeg niet verder besproken.

Het jaarboek toont een mix van kleinschalige en grote projecten, van traditionele tot vernieuwende realisaties. Wat Architectuur in Nederland - Jaarboek 2007>08 mede interessant maakt is de opname van een aantal nog niet uitgebreid gepubliceerde plannen.

Info: Architectuur in Nederland - Jaarboek 2007>08 / Redactie: Daan Bakker, Allard Jolles, Michelle Provoost en Cor Wagenaar / Met projecten van Dynamo Architecten, Trude Hooykaas, Mei, Wessel de Jonge, Dok, Aequo, Claus en Kaan, Neutelings Riedijk/DP6, Van Schagen, BUROBEB, VMX, Van Sambeek & Van Veen, MVRDV, SeARCH, Hulshof, LIAG, De Zwarte Hond, DKV, Marlies Rohmer, Hundertwasser, Arons en Gelauff, CustomR , Korteknie Stuhlmacher, Han Westelaken, Wiel Arets, Van Herk & De Kleijn, Schroeder & De Jong, Made, VHP, Benthem Crouwel en Courage / Vormgeving: Joseph Plateau / Paperback, ingebonden / Geïllustreerd (kleur en zw/w) / 176 pagina's / Formaat: 24 x 32 cm, Nederlands en Engelstalig / ISBN 978-90-5662-050-9 / prijs € 39,50.

De cover met NDSM-atelierstad van Dynamo architecten (foto Jeroen Musch), het Kraanspoor (Ontwerpgroep Trude Hooykaas, foto Luuk Kramer) en Dagcentrum De Zeester (Marlies Rohmer).