Tentoonstelling internationale architectuurcollectie Sanders in het NAi

27-10-2005 - Vanaf 5 november is de architectuurcollectie van Sanders te zien in het Nederlandse Architectuurinstituut (NAi). Het NAi toont het publiek nu voor het eerst de bijzondere architectuurverzameling van het echtpaar Sanders, die zij "delen" met het NAi. Sinds de jaren tachtig schenkt de verzamelaar Sanders regelmatig maquettes en objecten van vooral buitenlandse architecten aan het NAi, om zo de op Nederland gerichte rijkscollectie aan te vullen. Deze bijzondere collectie met werk van onder andere John Hejduk, Peter Eisenman en Daniel Libeskind vertolkt de dromen van Piet Sanders omdat zij een andere -vaak experimentele- dimensie aan de architectuur geeft.

Vbno. Maquette House X, ontwerp Peter Eisenman en Maquette Wallhouse II, presentatiemaquette 1972, ontwerp John Hejduk (1929-2000).

Het echtpaar Piet en Ida Sanders verzamelt beeldende kunst en heeft een uitzonderlijke collectie van bekende en minder bekende kunstenaars en ontwerpers. Regelmatig schenken ze grote delen van hun collectie aan Nederlandse musea voor moderne kunst. Piet Sanders heeft een bijzondere interesse in architectuur, in de vorm van maquettes. Maquettes en objecten die Sanders vanaf eind jaren zeventig verzamelde, schonk hij later vaak aan het NAi. Het NAi beperkt zijn acquisitiebeleid tot materiaal van Nederlandse architecten. Omdat Sanders vindt dat het NAi ook materiaal van buitenlandse architecten zou moeten verzamelen, schenkt hij regelmatig aankopen aan het NAi om zo het verzamelbeleid aan te vullen. De verzameling van Sanders wordt nu voor het eerst getoond aan het publiek.

De bijzondere collectie die nu in het NAi te zien is, toont onder meer werk van John Hejduk, Peter Eisenman, Daniel Libeskind en Michael Graves. De sculpturale kwaliteit van een model was voor Sanders altijd doorslaggevend bij de aankoop ervan. Maar tegelijkertijd zijn het maquettes en objecten die een andere -experimentele- dimensie aan architectuur en stedenbouw geven. Ieder object laat op eigen wijze zien welke grenzen overschreden worden om architectuur op een experimentele manier te benaderen. Het gaat hier eigenlijk om dromen, modellen van ontwerpen die vaak niet zijn uitgevoerd of niet voor uitvoering bedoeld zijn. Als de ontwerpen wel zijn uitgevoerd (WallHouse en Hydrapier), hebben ze grote sculpturale kwaliteit en hebben de gebouwen meestal een twijfelachtige functie. Vaak hebben de architecten een betrekkelijk klein oeuvre, maar wel een grote betekenis voor ideevorming.

De tentoonstelling is een thematentoonstelling van "GeWoon Architectuur: Woonomgevingen uit de collectie NAi". Deze permanente tentoonstelling vertelt de geschiedenis van twee eeuwen wonen in Nederland. De tentoonstelling is te zien tot en met 19 februari 2006.

Bij de tentoonstelling verschijnt een publicatie waarin alle maquettes zijn opgenomen en beschreven. In de inleiding gaat Martien de Vletter in op de fascinatie van Piet Sanders voor de maquettes en objecten. Aan de hand van citaten, afkomstig uit interviews die De Vletter hield met Piet Sanders, wordt duidelijk wat hem bewogen heeft en waarom hij juist zijn oog liet vallen op deze maquettes en objecten.

• Nederlands Architectuur instituut