> > > Postmodernisme

Postmodernisme

Het postmodernisme is een reactie op het modernisme. In de stroming komen het classicisme en de populaire cultuur samen. De term postmodernisme is afkomstig van de Franse filosoof Jacques Derrida (1930-2004).

Architecten als Robert Venturi leveren kritiek op de uniformiteit van moderne gebouwen. De uitspraak "Less is more" van modernist Ludwig Mies van der Rohe wordt door Venturi omgevormd tot "Less is a bore". Het boek Learning from Las Vegas (1972) van Robert Venturi en Denise Scott Brown speelde een belangrijke rol in de ideeën over het postmodernisme.

Bij het postmodernisme ligt de nadruk op de verschijningsvorm van de gebouwen. De (klassieke) geschiedenis wordt herontdekt als inspiratiebron voor de architectuur. Een kenmerk is dan ook het gebruik van klassieke elementen, vaak in combinatie met moderne elementen als vliesgevels. De klassieke elementen als gevellijsten, kapitelen en zuilen worden vaak gerealiseerd in prefab beton. Gebouwtypen uit het verleden, zoals passages, keren terug. Het resulteert soms in gebouwen die door de vele kleuren en ronde vormen op suikertaarten lijken. Architecten en vormgevers als Graves, Starck en Mendini ontwerpen ook meubels, servies en dergelijke gebruiksvoorwerpen. Postmodernisme werd vooral ingezet als men een gebouw met een geheel eigen, herkenbare, uitstraling wilde realiseren, zoals bij musea, winkelcentra en kantoorgebouwen.

In Learning from Las Vegas wordt onderscheid gemaakt tussen een "decorated shed", dat wil zeggen een gebouw als het typisch Amerikaanse motel of restaurant met een groot reclamebord langs de weg en een "duck", waarbij het gebouw in zijn geheel een symbool van de functie is. Als voorbeeld van de laatste categorie gebouwen wordt een restaurant in de vorm van een eend op Long Island bij New York genoemd.

Belangrijke buitenlandse architecten(bureaus) zijn Robert Venturi, Charles Moore, Robert Stern, James Stirling, Ricardo Bofill, Adolfo Natalini, Aldo Rossi, Robert Krier, Michael Graves, Terry Farrell, Phillippe Starck, Jerde Partnership, bOb van Reeth en Charles Vandenhove. Hoogtepunten in deze stroming zijn het Portland Public Service Building, Portland (1980-83) van Michael Graves, het Piazza d'Italia New Orleans (1974-80) van Charles W. Moore, het AT&T Building (1978-84) in New York van Philip Johnson en John Burgee, Les Espaces d'Abraxas te Marne-la-Valée (1978-82) van Bofill en Neue Nationalgalerie van Stirling in Stuttgart (1984).

Nederland kent niet heel veel typische postmoderne gebouwen. Buitenlandse architecten zoals Graves, Rossi, Stern en Natalini realiseerden in de jaren negentig postmoderne architectuur in Nederland. Nederlandse hoogtepunten van de stroming zijn het Circustheater in Zandvoort van Sjoerd Soeters en het effectenkantoor Rokin 99 in Amsterdam, ontworpen door Mart van Schijndel.

Architecten: Mart van Schijndel (1943 - 1999); Sjoerd Soeters (1947);

Referentieprojecten


Literatuur

The Language of Postmodern Architecture
Charles Jencks - Academy Editions - 1977
Postmodernism: Style and Subversion, 1970 - 1990
Glenn Adamson en Jane Pavitt - Victoria & Albert Museum - 2011

© Architectuur.ORG - 1999 - 2017 | info@architectuur.org | RSS-feed | Twitter | LinkedIn | Facebook