Stromingen Organisch Bouwen
Expressionistische stroming die zich net als het Structuralisme afkeert van het Functionalisme. Basis van deze stroming is de pseudowetenschappelijke antroposofische wereldbeschouwing en de architectuurstroming Jugendstil.
De antroposofische beweging werd geleid door Rudolf Steiner (1861-1925). Hoofdkwartier van deze beweging is het Goetheanum met bijgebouwen op een heuvel in het Zwitserse Dornach. Het eerste Goetheanum (1913-1920) werd door een brand in 1922 verwoest. Het tweede Goetheanum (1923-1928) bevat veel vormen die later in de organische architectuur werden overgenomen. De gefaceteerde vormen en de aan een bovenhoek afgeschuinde ramen werden later door onder meer Alberts & Van Huut veel toegepast.
Eigenschappen van deze stroming zijn een plastische vormgeving, het gebruik van natuurlijke materialen, zoals baksteen en hout, aan de natuur ontleende vormen, milieubewust bouwen en integratie met de omgeving. Er wordt onder meer gebruik gemaakt van de Gulden Snede (formule: Breedte/Lengte=Lengte/(Breedte+Lengte)). De vijfhoek is een veel gebruikte vorm. De architecten passen uitsluitend regenboogkleuren toe, dus geen zwart, grijs en wit. In het ontwerpproces boetseren enkele architecten, soms met de opdrachtgevers, maquettes van klei.
Hoewel in Nederland vanaf 1925 enkele kleine projecten als woonhuizen zijn gerealiseerd, is het organisch bouwen pas goed doorgebroken in de jaren tachtig met een aantal spraakmakende projecten van Alberts en Van Huut.
Een ruimere, niet alleen tot de antroposofische beweging beperkte definitie van de stroming, is een architectuur die zich laat inspireren door de mens en de levende natuur. Hierbij worden de ontwerpen van Antoni Gaudi, Imre Makovecz, Gregory Burgess en Bart Prince tot het organisch bouwen gerekend. Dit geldt ook voor enkele werken van de Modernisten als Le Corbusier, Alvar Aalto, Frank Lloyd Wright en
Hans Scharoun.
Architecten: Alberts en Van Huut, Frits Gerretsen (1899-1974), Chris Wegerif (1898), Henk Hupkes (1920), Atelier Orta en Rau & Partners.
Referentieprojecten
Literatuur
Organische architectuur voor nu en later
Kenneth Bayes - Christofoor - 1994
|
Organische Architectuur
Pieter van der Lee - Vrij Geestesleven - 2000
|
Reageer op dit artikel
|
